Jak obliczyć koszt projektu i wygrać przetarg

Jak obliczyć koszt projektu i wygrać przetarg – Poradnik projektanta i właścicieli biur projektowych

Pierwszy artykuł z cyklu bezcennych porad dla osób prowadzących lub zamierzających otworzyć własne biuro projektów.
Nie szukajcie na innych stronach jak praktycznie podejść do wyceny przetargu. Szkoda Waszego czasu. O takich rzeczach NIKT nie pisze. Chyba, że jesteście czytelnikami poradnika projektanta 🙂 Zapraszam do świata niskich cen i dużej odpowiedzialności za wykonane projekty. Przebijemy każdą cenę, nawet Media Markt czy Castorame:). Nigdzie nie znajdziecie niższych cen niż w przetargach publicznych.
Przetargi publiczne w Polsce reguluje Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (PZP) określa zasady i tryb udzielania zamówień publicznych, środki ochrony prawnej, kontrolę udzielania zamówień publicznych oraz organy właściwe w sprawach uregulowanych w ustawie. Nie będę omawiał ustawy PZP. Jeżeli chcecie zapoznać się z teorią to poniżej możecie pobrać aktualną ustawę w wersji pdf z 2015:
USTAWA PRAWO ZAMÓWIEŃ PUBLICZNYCH (205)
Opiszę jak podejść do przetargu, jak przyłożyć się do rzetelnej wyceny prac projektowych, aby mieć choć odrobinę szansy aby wygrać przetarg. Rozrzut cen jest kosmiczny, a ilość startujących firm wynosi od kilku do nawet kilkudziesięciu na jeden przetarg.
O przetargach i jak się do nich przygotować napiszę kilka artykułów. Ten ma na celu zaznajomienie Was z podstawowymi kosztami i uwarunkowaniami opracowania dokumentacji projektowej dla inwestycji liniowej: kanalizacji sanitarnej grawitacyjno-tłocznej lub sieci wodociągowej.

Trzy podstawowe elementy ceny ofertowej

Trzy podstawowe elementy ceny ofertowej

Trzy najważniejsze składniki wyceny prac projektowych to:
– CZAS,
– KOSZTY,
– ZYSK.
ZAPAMIĘTAJCIE SOBIE BARDZO DOBRZE TE TRZY OGÓLNE SŁOWA – JEST TO KLUCZ DO WYGRANIA PRZETARGU.
 

3 metody wyceny prac projektowych

1. Na podstawie publikacji: „Środowiskowe Zasady Wycen Prac Projektowych – ŚZWPP”.

Izba Projektowania Budowlanego – Rada Koordynacyjna Biur Projektów opracowała materiały pomocnicze pt. Środowiskowe Zasady Wycen Prac Projektowych – 2012, które pozwalają na określenie nie tylko obiektywnego poziomu cen za prace projektowe i usługi inżynierskie do negocjacji z zamawiającym, ale również na ustalenie prawidłowego zakresu dokumentacji projektowej we wszystkich stadiach i branżach. Metoda ta polega na obliczeniu jednostek nakładu pracy tzw. „j.n.p.” i przemnożeniu ich przez odgórnie ustalony koszt 1 jednostki, który obecnie wynosi ok. 20 zł.
Zarząd Rady Koordynacyjnej Biur Projektów ustala wysokość stawki za umowną jednostkę nakładu pracy (j.n.p.), przy wycenach dokonywanych. W roku 2015 na podstawie Środowiskowych Zasad Wycen Prac Projektowych Zarząd ustalił stawkę na s = 20,00 zł. W stawce tej nie jest uwzględniony podatek VAT, który nalicza się od wartości świadczonych usług.

W zeszytach ŚZWPP mamy podany nakład prac na poszczególne usługi projektowe. Ilość jednostek przemnażamy przez ustalona stawkę np. 20 zł i otrzymujemy cenę końcową naszej oferty.
Niestety taka wycena sprawdzała się w latach 80-90. Obecnie wyceniając w ten sposób będziemy zawsze za drodzy.

2. Na podstawie wskaźników procentowych tj. obliczenia kosztu dokumentacji jako procent całkowitego kosztu robót budowlanych.

Znając koszt budowy całej inwestycji możemy wyznaczyć wartość dokumentacji jako kilka procent z całej budowy.

Minus tej metody – musimy potrafić obliczyć całkowitą wartość budowy całej inwestycji co może być skuteczną przeszkodą dla początkujących inżynierów bez doświadczenia.
Dla kanalizacji wskaźnik kosztu dokumentacji projektowej powinien wynosić od 3 do 6% kosztów budowy kanalizacji.
Np. Koszt budowy 12 km. kanalizacji z przyłączami wynosi 8,5 mln. zł. brutto.
Wartość dokumentacji projektowej z uzyskaniem pozwolenia na budowę:
3% z 8,5 mln. = 255 000 zł brutto. Cena zadawalająca, jednak powyżej obecnych stawek rynkowych.
Powyższe metoda również nie sprawdza się w polskich realiach.

Niestety ta metoda jest również obarczona dużym błędem. Mamy dwie zmienne:

  • wartość robót budowlanych (koszt budowy kanalizacji możemy obliczyć na kilka sposobów, przyjąć różne wskaźniki budowy sieci za mb).
  • wskaźnik procentowy (od 1 do nawet kilkunastu procent wartości robót budowlanych)

Jest to metoda wskaźnikowa, wskazana dla osób doświadczonych.

3. Na podstawie metody kalkulacji własnej, którą opisze poniżej.

Prosta i szybka metoda kalkulacji kosztów i zysku.
Pierwsze dwie metody są bardzo dobre, ale nie sprawdzają się w obecnych czasach, gdzie jedynym kryterium wybory wykonawcy jest CENA. Polecam trzecią metodę, moim zdaniem najlepszą.

Po pierwsze. Zamawiającego interesuje tylko cena brutto! Nie interesuje go jakie poniesiesz koszty i ile zarobisz. Zamawiający określa Specyfikację Istotnych Warunków Zamówienia (SIWZ) i zakłada, że firma która składa ofertę przetargową uwzględnia koszty opracowania wszystkich wymogów SIWZ. Czy podwykonawcy zapłacisz 10 000 zł mniej lub więcej – to twoja sprawa, sprawa polityki cenowej Twojej firmy.

Inwestor wymaga spełnienia warunków SIWZ.
Zrób sobie tabelkę w Excelu i wypisz wszystkie możliwe koszty, które poniesiesz np. 35 000 zł netto.
W kolejnym kroku, wypisz co masz do zaprojektowania i ile czasu Ci to zajmie np. 8 miesięcy (176 dni roboczych, 1408 godzin).
W kolejnym kroku zastanów się ile chciałbyś zarobić oraz na jakim poziomie powinieneś ustalić zysk.
Zastanów się czy temat, który wyceniasz będzie jedynym projektem, który będziesz robił w tym czasie, czy możesz robić np. 2 projekty równolegle. Załóżmy, że będziesz robił tylko 1 projekt:
Np.
1408 h x 25zł/h pracy = 35 200 zł – ZYSK
Wychodzi 35 200 zł / 8M = 4400 zł za każdy miesiąc pracy. Jeżeli miałby to być jedyny projekt to trochę mały zarobek. Od tego odejmijmy koszty ZUS (ok. 1121 zł) i chociażby księgową (120 zł) zostanie 3000 zł. Zarobek marny jak na projektanta. Choć na początek własnej działalności może okazać się kluczem do przetrwania.
Cena przetargowa wyniesie w tym przypadku 70 200 zł netto tj. 86346 zł brutto (VAT=16146 zł).
Pamiętaj jako przedsiębiorca zawsze liczysz w cenach netto, na końcu dodajesz VAT i podajesz Zamawiającemu cenę brutto.

Powyższa metoda to jedna z kilku metod określania kosztu dokumentacji projektowej. Nie musicie tak liczyć. Pokazałem Wam w jaki sposób można podejść do tematu. Najtrudniejszy jest pierwszy raz, potem będziecie już liczyć koszty w pamięci.

Ogólna procedura obliczania ceny ostatecznej dokumentacji projektowej:

1. Oblicz wszystkie koszty, które poniesiesz w toku projektowania.
2. Oblicza ile dni potrzebujesz na opracowanie dokumentacji.
3. Ustal sobie stawkę godzinową i przemnóż przez liczbę godzin potrzebną na opracowanie całej dokumentacji z pozwoleniami.
4. Zsumuj koszty i zysk.

Jeżeli masz asystenta podziel zadania na siebie i asystenta, znowu przelicz ile chciałbyś zarobić, jaki będzie koszt asystenta przez 8 miesięcy.
Do kosztu asystenta oraz Twojego zarobku dodaj koszty stałe (mapy do celów projektowych, dokumentację geologiczną, wypisy z ewidencji itp.) i masz końcową cenę do oferty. Proste, prawda?

Podstawowe pytanie! Jaki jest czas opracowania dokumentacji? „Czas to pieniądz”

Jednym z głównym kryteriów udzielania zamówień publicznych jest czas: wymagany czas opracowania dokumentacji. Przy projektowaniu inwestycji liniowej cykl życia projekt z uzgodnieniami wynosi od roku do dwóch lat. Wynika to z konieczności uzyskania niezbędnych decyzji i uzgodnień wymaganych Prawem budowlanym oraz SIWZ (Specyfikacją Istotnych Warunków Zamówienia). Jednymi z głównym decyzji i opinii wymaganych przy inwestycjach liniowych jest:
1. Decyzja uwarunkowań środowiskowych realizacji inwestycji (czas uzyskania do 3,5 miesięcy).
2. Decyzja lokalizacji inwestycji celu publicznego (czas uzyskania do 2 miesięcy).
3. Uzgodnienie uzbrojenia sieci terenu na naradzie koordynacyjnej (czas uzyskania do 1 miesiąca).
Warunkiem wystąpienia o kolejną decyzję jest konieczność uzyskania poprzedniej. Uzyskanie tylko tych trzech decyzji zajmuje ok. 6 miesięcy. Podany okres nie uwzględnia złożenia wniosku i oczekiwania na uzyskanie decyzji pozwolenia na budowę lub innych uzgodnień. Standardowy czas na wykonanie dokumentacji dla inwestycji liniowej powinien wynosić powyżej 1 roku tj. 360 dni.
Dlatego pytam jak można zaprojektować sieć w 6 miesięcy tj. 180 dni z uzyskaniem pozwolenia na budowę i wszystkich decyzji. A często widuje takie przetargi. Jak widzę wariacki termin (bo trzeba wydać pieniądze z budżetu do końca roku) to nie tracę nawet czasu na przygotowanie oferty przetargowej.

1 rok to minimalny termin na zaprojektowanie sieci z uzyskaniem uzgodnień, decyzji, opinii itp.
(…. zaprojektowanie zgodnie z prawe, bez naciągania)
Praca inżyniera to nie praca na akord. Projektant to zawód zaufania publicznego. Inżynier powinien mieć czas na przemyślenie i zaprojektowanie optymalnych rozwiązań technicznych.

Podstawowe pytanie! KOSZTY I ZYSK. Jakie poniosę koszty i ile chciałbym zarobić

Zadaj sobie pytanie dlaczego pracujesz? Pracujemy po to, aby zarobić.
Czy dobrze zarabiasz? Zakładam, że 90% z Was chciałaby zarabiać więcej.
Czy muszę dużo pracować, aby dużo zarobić? NIE
Czy wolisz zrobić 10 projektów za półdarmo, pracując po 14 godzin dziennie czy wolisz zrobić 5 projektów w dobrych cenach pracując 8-9 godzin. Czas to pieniądz, pracujemy, aby żyć, spędzać czas z nasza rodziną. Szanuj swój czas i wyceniaj projekty z głową.
Oczywiście pracujemy, ponieważ lubimy nasza pracę, lubimy projektować, tworzyć, rozwiązywać zadania inżynierskie, jednak na końcu i tak myślimy o godziwym wynagrodzeniu.

Przykładową kalkulację ceny opracowania dokumentacji projektowej sieci kanalizacji sanitarnej lub wodociągowej opiszę w kolejnych artykułach. Poniżej przykładowy przetarg z cenami końcowymi brutto.

Zakres projektu:
1. Sieć kanalizacji sanitarnej grawitacyjnej – około 13 km;
2. Sieć kanalizacji sanitarnej tłocznej – około 4 km;
3. Przyłącza kanalizacji sanitarnej do granicy działek – około 400 sztuk;
4. Sieć wodociągowa – około 13 km.

RAZEM OK. 30 KM SIECI KANALIZACYJNEJ I WODOCIĄGOWEJ.
KOSZT TAKIEJ DOKUMENTACJI, NAWET BEZ KOSZTU OPRACOWANIA MAP I ORGANIZACJI RUCHU POWINIEN WYNOSIĆ OD 250 DO 350 TYS. ZŁ. BRUTTO.

ZOBACZCIE SAMI JAKIE BYŁY CENY 🙂
Poniżej przykładowy przetarg na budowę kanalizacji i zestawienie ofert wykonawców. Było 9 ofert.

Przykładowe ceny ofertowe przetargu na opracowanie projektu kanalizacji sanitarnej oraz wodociągu.

Przykładowe ceny ofertowe przetargu na opracowanie projektu kanalizacji sanitarnej oraz wodociągu.

OPRACOWANIE PROJEKTU – WYMAGANIA SIWZ:
– Ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego,
– Przygotowanie wniosku i uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizacje przedsięwzięcia,
– Uzgodnienie w ZUDP,
– Uzyskanie niezbędnych zgód i zapewnień dostawy energii elektrycznej,
– Uzyskanie ostatecznej decyzji pozwolenia na budowę,
– Uzyskanie niezbędnych uzgodnień, opinii, decyzji, pozwoleń (w przypadku konieczności udostępnienia gruntów stanowiących własność osób fizycznych lub prawnych – występuje Wykonawca dokumentacji z upoważnienia Zamawiającego), na których planowana jest inwestycja, dla potrzeb uzyskania pozwolenia na budowę,
– Wykonanie projektu zagospodarowania terenu,
– Wykonanie projektów branżowych – w tym elektroenergetycznych,
– Opracowanie informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia,
– Inwentaryzacja zieleni wraz z decyzją na wycinkę drzew i nasadzeniem nowych, jeżeli wymagana,
– Badania gruntowo – wodne podłoża,
– Wykonanie Specyfikacji technicznych wykonania i odbioru robót budowlanych wymaganych branż,
– Opracowanie przedmiarów robót, kosztorysów zbiorczych,
– Pozostałe dokumenty niezbędne celem prawidłowej realizacji zadania przez Zamawiającego.

W zakres dokumentacji wchodzi:
– pełnowymiarowa dokumentacja projektowa budowlana i wykonawcza,
– projekty przyłącza energetycznego do projektowanej przepompowni ścieków,
– badania gruntowo – wodne podłoża,
– kosztorysy inwestorskie oraz przedmiary robót,
– specyfikacje techniczne wykonania robót,
– wersja elektroniczna projektu (format PDF) wraz z przedmiarami robót (format ath i xls) i kosztorysem inwestorskim (ath i xls) na nośniku CD.

Poza zakresem oferty (w zakresie Zamawiającego lub Wykonawcy kanalizacji i wodociągu):
– Sporządzenie aktualnej mapy do celów projektowych w skali 1:500,
– Projekt organizacji ruchu ( uzgodniony i zatwierdzony przez Zarządców dróg).

Większość cen jest śmiesznie niska, nie wiem na czym zarabiają właściciele tych firm, chyba, że:

  • żyją z satysfakcji zaprojektowanych sieci :),
  • projekt robi tylko jedna osoba,
  • projekt robią asystenci zarabiający 1600 zł. na rękę.

Kolejny artykuł:
Jak dokładnie policzyć koszty dokumentacji projektowej? Opis z konkretnym przykładem.

Pozdrawiam

Adam

Author: Adam Masłowski

Masz pytanie? Wyślij maila na adres podany w zakładce kontakt. Będziemy wdzięczni za każdy komentarz oraz Wasze doświadczenia związane z Naszą branżą. Jeżeli spodobał się Tobie ten wpis i dowiedziałeś się czegoś fajnego polub nasz Funpage na Facebooku lub udostępnij tą stronę na swoim profilu.

Share This Post On

14 komentarzy

  1. Bardzo fajnie napisane poradniki. Czekam na więcej i pozdrawiam

    Post a Reply
  2. Witam,
    od dłuższego czasu śledzę Pana bloga i często natykam się na przydatne informacje. Jestem osobą rozpoczynającą dopiero swoją karierę w tej branży. Niestety natrafiłam na biuro, w którym bierze się wszystkie możliwe zlecenia niezależnie od ceny.. Projekty wykonują pracownicy zarabiający najniższą krajową a dodatkowo jest się zmuszanym do pracy po godzinach (bo ciągle gonią terminy) bez dodatkowego wynagrodzenia. Czytając takie artykuły jak ten, aż żal się robi jak ludzie nie cenią swojej pracy i swojego czasu. Mam jednak nadzieję, że może w przyszłości się to zmieni.

    Post a Reply
  3. Prowadzę działalność projektową i badawczą (laboratorium wody i ścieków) od 25 lat Obecnie 12 pracowników.
    Szybko licząc koszt takiego projektu winien wynosić bez map ok 300 000 -350 000 PLN + VAT (bez raportu i map, ale z geologią).
    Termin każdego projektu z branży w przypadku gdy jest wymagana decyzja środowiskowa min 9 m-cy, w przypadku gdy dochodzą operaty wodnoprawne min. 1 rok.
    O ile sieciowe projekty są stosunkowo proste od strony technicznej (w warunkach normalnych) to wymagają długotrwałych i żmudnych uzgodnień z organami oraz ludnością.
    Cóż rynek jest jaki jest z faktami trudno dyskutować. Zęby utrzymać biuro projektowe obecnie należy ciąć koszty i wykonywać kilka projektów równolegle. Niestety wielokrotnie skutkuje to obniżeniem jakości prac.
    Jakie jest wyjście z tej sytuacji. Przebranżowić się, rozszerzyć działalność.
    Co do terminów to dobrze było by je negocjować lub zabezpieczyć się na etapie podpisania umowy. Kiedyś próbowałem wrzucać kary w cenę, ale trudno wówczas wygrać przetarg.
    Problemem jest także złe przygotowanie przetargów przez inwestora, ale to chyba na temat na inny artykuł.
    Pozdrawiam wszystkich czytelników
    Jurek Fidrysiak „EKO-KOMPLEKS”

    Post a Reply
  4. Prowadzę działalność projektową i badawczą (laboratorium wody i ścieków) od 25 lat Obecnie 12 pracowników.
    Szybko licząc koszt takiego projektu winien wynosić bez map ok 300 000 -350 000 PLN + VAT (bez raportu i map, ale z geologią).
    Termin każdego projektu z branży w przypadku gdy jest wymagana decyzja środowiskowa min 9 m-cy, w przypadku gdy dochodzą operaty wodnoprawne min. 1 rok.
    O ile sieciowe projekty są stosunkowo proste od strony technicznej (w warunkach normalnych) to wymagają długotrwałych i żmudnych uzgodnień z organami oraz ludnością.
    Cóż rynek jest jaki jest z faktami trudno dyskutować. Zęby utrzymać biuro projektowe obecnie należy ciąć koszty i wykonywać kilka projektów równolegle. Niestety wielokrotnie skutkuje to obniżeniem jakości prac.
    Jakie jest wyjście z tej sytuacji. Przebranżowić się, rozszerzyć działalność.
    Co do terminów to dobrze było by je negocjować lub zabezpieczyć się na etapie podpisania umowy. Kiedyś próbowałem wrzucać kary w cenę, ale trudno wówczas wygrać przetarg.
    Problemem jest także złe przygotowanie przetargów przez inwestora, ale to chyba na temat na inny artykuł.
    Pozdrawiam wszystkich czytelników
    Jurek Fidrysiak „EKO-KOMPLEKS”

    Post a Reply
    • Koszty utrzymania pracowników są wysokie, a każdy chciałby dobrze zarobić.
      O przetargach napisze na pewno jeszcze kilka wpisów. 12 miesięcy to termin optymalny na zaprojektowanie sieci zewnętrznej z uzgodnieniami.
      Jak w przetargu jest wymagany termin 6 miesięcy to coś tu śmierdzi:temat jest ustawiony, albo będzie inny wałek …..

      Post a Reply
  5. To teraz artykuł cz.2 ” jak wygrać przetarg” 🙂

    Post a Reply
    • hmmm …. jak wygrać przetarg? Ściąć koszty, dać niski zysk i mamy pewną wygraną 🙂 ale tak na serio to będę pisał o tym jak wygrać przetarg – to bardzo deficytowy temat. I nikt inny Wam tyle nie powie co ja 🙂

      Post a Reply
  6. Dobrze napisane. Prowadzę pracownię i w wycenach wychodzę z wartości inwestycji czyli wariant 2 . Ja zakładam od 5 do 15 % wartości w zależności od stopnia skomplikowania. 3% to zdecydowanie za mało. Lepiej nic nie robić niż później na niedoszacowanym zleceniu szukać oszczędności w jakości dokumentacji , a w trakcie budowy wychodzą różne niespodzianki, które można w tych pieniądzach spokojnie bez flustracji rozwiązać.
    Dlatego w większości projektujemy instalacje , a nie sieci bo wystartowanie w przetargu na sieci po zaniżonych stawkach mija się z celem. A celem jest ZYSK!!!

    Post a Reply
    • 5% ok, 10-15% to już dużo, chyba, że realizujemy projekty dla dużych zakładów wodociągowych, które oczekują wysokiej jakości opracowanej dokumentacji. Wariant 2 wyceny prac projektowych jest dobry, jeżeli potrafimy oszacować koszt budowy kanalizacji lub wodociągu.

      Post a Reply
  7. Panie Adamie zastanawia mnie jedna sprawa, gdzie ten zysk?
    Przykładowo projekt budynku jednorodzinnego:
    – zakładam, że koszty wynoszą 5000 zł (opłaty za projektantów branżowych np. elektryk, instalator, architekt + mapy do celów projektowych + badania gruntu + inne opłaty administracyjne, ZUS, księgowa itd.)
    – moja praca jako konstruktora – przyjmuję, że zajmie mi 40h x 25zł = 1000 zł (to jest moja wypłata nie ma tu zysku)
    – cały projekt teraz kosztuje 5000 zł + 1000 zł = 6000 zł
    – zysk – przy kwocie 6000 zł chciałbym mieć zysk na poziomie 10% = 600 zł (to jest zysk, który mogę przeznaczyć na inwestowanie w firmę lub siebie np. kursy, szkolenia, nowe oprogramowanie itd.)
    Czy nie tak to powinno wyglądać?

    Post a Reply
  8. zupełnie nie chodzi o to by zaniżać ceny, to do nikąd nas nie doprowadzi. winniśmy dbać o standardy i poruszać się przynajmniej w zakresach minimalnych wynikających z regulaminów honorariów. problem jest jednak taki, że mało z nas posługuje się regulaminami. dzisiaj w przestrzeni internetu dostepne są narzędzia ułatwiające proces kosztorysowania zadania projektowego (patrz. simplifee.pl) posługując się nimi gwarantujemy sobie minimalny zysk, pozbawiamy ryzyka plajty, i gwarantujemy godniejsze warunki pracy dla zespołu.

    Post a Reply
  9. Jest jeszcze jedna metoda – brać takie tematy których nikt nie chce i wtedy można ceny trochę dyktować ! – pozdrawiam Adam Czuk

    Post a Reply

Submit a Comment

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *